Zowel in Nederland als internationaal zijn er studies die laten zien dat digitale systemen in de huisartsenzorg vaak beperkt benut worden. “De oorzaken zijn herkenbaar,” zegt Lucretia van Noord, praktijkondersteuner eHealth & CNIO (Chief Nursing Information Officer) bij Rijnmond Dokters. “Zorgverleners werken onder hoge druk. Nieuwe digitale toepassingen worden daardoor al snel gezien als ‘iets erbij’ in plaats van ‘iets dat echt werk scheelt’. Dus wordt er wel een eerste stap in digitalisering gezet, maar blijft de potentie van het systeem vervolgens onbenut. En wordt er eerder teruggegrepen op bestaande werkpatronen, die zijn immers vertrouwd en betrouwbaar. Dat gebeurt zeker als er sprake van losse, niet gekoppelde systemen en partijen, waardoor uitwisseling van informatie lastig wordt."
Zo loopt het spaak
“Zo ontstaan inefficiënte situaties. Denk aan het online afsprakensysteem dat slechts gedeeltelijk wordt gebruikt. Meetwaarden die patiënten op papier of mail aanleveren en die alsnog handmatig moeten worden ingevoerd. Of het aanvragen van herhaalmedicatie via zes verschillende kanalen - van baliebakje en telefoon tot mail en portaal - met als gevolg extra werkdruk voor het team.”
Nieuwe werkwijzen vragen om een mentale omschakeling.
Wat helpt wél?
Lucretia: “Nieuwe werkwijzen vragen om een mentale omschakeling. De eerste stappen inzake praktijkdigitalisering zijn al gemaakt, nu is het tijd om digitalisering verder te benutten. Dat gaat sneller als het hele team weet waarom jullie iets anders gaan doen, welke werkdrukverlichting dit oplevert. Waarbij er het vertrouwen is dat de nieuwe werkwijze prettiger, duidelijker en efficiënter werkt. Investeer daarom in training en begeleiding van je team in digitale vaardigheden en leer van praktijkervaringen.
De sleutel is klein en praktisch beginnen. Richt één proces slim in en schaal daarna op:
- Maak keuzes – beperk opties en begin met een proces waar snel winst te boeken valt, bijvoorbeeld herhaalmedicatie. Twee opties volstaan.
- Communiceer de nieuwe werkwijze duidelijk naar patiënten.
- Schrap oude gewoontes; dubbel werk (zoals overtypen of steeds hetzelfde advies schrijven) hoort bij het verleden.
- Investeer in digitale vaardigheden; training en begeleiding (op de werkvloer) helpen om nieuwe routines eigen te maken.
Op deze manier ervaart het team dat een bredere toepassing van praktijkdigitalisering echt werkdrukverlichting oplevert. En wordt er ook daadwerkelijk mee gewerkt. ”
Online herhaalmedicatie krijgt een 8.5
“Neem de patiënt in nieuwe werkwijzen mee, vanuit het besef dat mensen meer online kunnen én doen dan je denkt. Uit een recent onderzoek van de Patiëntenfederatie Nederland onder ruim 10.000 patiënten blijkt bijvoorbeeld dat 63% van hen gebruik maakt van online herhaalmedicatie. Daar zijn ze tevreden over: ze beoordelen dit gemiddeld met een 8,5.
Tegelijkertijd toont het onderzoek aan dat veel patiënten niet op de hoogte zijn van de online dienstverlening van hun huisarts. Ook dat is eenvoudig te ondervangen, door duidelijke communicatie over de online opties van je praktijk.”
Samen verder
Lucretia tot slot: “Digitalisering hoeft geen individuele hobby te zijn. Misschien is er in de praktijk een collega die enthousiast is en de rol van digicoach kan oppakken.
De volgende stap in effectieve digitale transitie is haalbaar én noodzakelijk. Niet alleen om de zorg werkbaar houden, maar vooral om het praktijkteam meer ruimte te geven voor datgene waar het echt om draait: de patiëntenzorg.”
Bron: Rijnmond Dokters